Niedziela
| Niedziela | |
| Typ święta | chrześcijańskie |
| Zwyczaje | uczestnictwo w nabożeństwie kościelnym |
| Upamiętnia | zmartwychwstanie Jezusa Chrystusa |
Niedziela – dzień tygodnia występujący pomiędzy sobotą a poniedziałkiem . Według normy ISO 8601 rozumiany jako siódmy [1] , ostatni dzień tygodnia. W tradycji biblijnej – chrześcijańskiej , żydowskiej oraz muzułmańskiej jest dniem pierwszym. Taka rachuba obowiązuje w niektórych krajach, szczególnie anglosaskich. W niektórych językach jej pozostałością są nazwy większości lub niektórych dni tygodnia (w językach słowiańskich – środy ).
Niedziela została ustanowiona świętem państwowym w 321 roku n.e. przez cesarza Konstantyna [2] . Dla części chrześcijan [uwaga 1] niedziela jest dniem świątecznym upamiętniającym zmartwychwstanie Jezusa Chrystusa . Katolicy tego dnia uczestniczą we Mszy świętej [3] [4] .
Europejska tradycja pozachrześcijańska, również rzymska , łączyła ten dzień z kultem Słońca lub Mitry , czego liczne pozostałości znajdują się po dziś dzień w wielu językach. ‛Dzień Słońca’: np. łac. dies Solis, ang. Sunday, niem. Sonntag. Podobne pozostałości dotyczą również innych dni tygodnia np. sobota była nazywana dniem Saturna , poniedziałek dniem księżyca.
W wielu językach nazwa ukształtowała się wraz z kulturą chrześcijańską którą przyjmowały i z którą się rozwijały:
- w językach romańskich od łac. feria Dominica, dies Dominicus (dzień Pański, tj. Jezusa Chrystusa) pochodzą np. hiszp. domingo, franc. dimanche;
- takie samo znaczenia ma gr. κυριακή < Κύριος ‛Pan’;
- ros. вoскресенье (waskriesien´je) oznacza ‛zmartwychwstanie’;
- w pozostałych językach słowiańskich nazwa nawiązuje do obowiązku powstrzymania się od pracy (który w średniowieczu uważano za ważny wyznacznik niedzieli) i pochodzi od psł. ne dělatĭ ‛nie działać = nie pracować’: np. niedziela, czes. neděle, chorw. nedjelja.
Niedziela wraz z sobotą tworzy współcześnie tak zwany weekend (z ang. week - tydzień, end - koniec) czyli koniec tygodnia.
Uwagi
- ↑ Niektórzy chrześcijanie nie obchodzą żadnych dni świątecznych, uważając że pod Nowym Przymierzem wszystkie dni są równie święte i nie istnieje potrzeba wyróżniania żadnego z nich (m.in. wiele kościołów ewangelikalnych ). Inna cześć chrześcijan, tzw. sabatarianie, świętują sobotę ( szabat ), jako ich zdaniem jedyne uniwersalne święto upamiętniające Boga jako stworzyciela świata, odrzucając święcenie niedzieli jako późniejszy, niebiblijny dodatek do pierwotnego apostolskiego chrześcijaństwa (np. adwentyści dnia siódmego ).
Przypisy
- ↑ Norma ISO-8601 . Międzynarodowa Organizacja Normalizacyjna . [dostęp 2010-09-18].
- ↑ Carsten Peter Thiede; Matthew D'ancona, W poszukiwaniu świętego Krzyża, Warszawa 2006, s. 39
- ↑ Kodeks Prawa Kanonicznego kan. 1247, Katechizm Kościoła Katolickiego nr 2180.
- ↑ Trzecie przykazanie Dekalogu

