I wiek

Półkula wschodnia na początku I. wieku n.e.

Półkula wschodnia pod koniec I. wieku n.e.

I wiek n.e.

< |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | - | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | >

Lata

1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 31 32 33 34 35 36 37 38 39 40 41 42 43 44 45 46 47 48 49 50 51 52 53 54 55 56 57 58 59 60 61 62 63 64 65 66 67 68 69 70 71 72 73 74 75 76 77 78 79 80 81 82 83 84 85 86 87 88 89 90 91 92 93 94 95 96 97 98 99 100

Urodzili się

• około 5 - 10 – św. Paweł z Tarsu
• około 50 – Plutarch , grecki pisarz i filozof
• około 55 – Tacyt , rzymski historyk
• około 69 – Swetoniusz , rzymski historyk
• około 100 – Klaudiusz Ptolemeusz , grecki uczony

Zmarli

• 14 – Oktawian August , pierwszy cesarz rzymski
• 17 – Liwiusz , rzymski historyk
• 17 lub 18 – Owidiusz , rzymski poeta
• około 30 - 33 – Jezus z Nazaretu
• około 67 – św. Piotr Apostoł
• 79 – Pliniusz Starszy , zginął podczas obserwacji erupcji Wezuwiusza

Wydarzenia w Europie

• 2 - 8 – Owidiusz tworzył Metamorfozy
• 4 – Rzymianie wkroczyli do Germanii
• 9
  • klęska Rzymian w Lesie Teutoburskim (zagłada 3 legionów)
  • ustalenie granicy imperium rzymskiego na Renie
• 10 – August zwolnił lekarzy w Rzymie od płacenia podatków
• około 10 – główne drogi w mieście Rzym zaczęto oświetlać pochodniami
• 14 – wybudowanie akweduktu Pont du Gard w pobliżu Nimes
• 14 - 37 – rządy cesarza Tyberiusza
• 28 – Fryzowie podnieśli bunt (pierwszy) przeciw władzy Rzymu
• 32 – brak żywności wywołał rozruchy w Rzymie
• 41 – zabójstwo Kaliguli , nowym władcą Rzymu został Klaudiusz
• 43 – Klaudiusz rozpoczął podbój Brytanii , pd. Brytania stała się prowincją rzymską
• około 43 – założenie Londynu
• 46 – Tracja stała się prowincją rzymską
• 47 – Fryzowie ponownie ujarzmieni przez oddziały rzymskie
• 54 – Neron został cesarzem Rzymu
• 54 - 68 – wyprawa rzymskiego ekwity po bałtycki bursztyn ( Pliniusz )
• 55 - 58 – wielka wyprawa zbrojna do Armenii
• 59 – Neron organizuje igrzyska na wzór grecki
• 60 – Boudika , królowa Icenów wznieciła powstanie przeciwko Rzymianom i prorzymsko nastawionym Brytom
• 64 – wielki pożar Rzymu , początek prześladowań chrześcijan
• 66 – Neron wręcza insygnia królewskie Tiridatesowi , władcy Armenii
• 66 - 67 – podróż Nerona do Grecji (masowy rabunek dzieł sztuki greckiej i ich wywóz do Rzymu )
• 67 – Neron nakazał rozpocząć odbudowę świątyni w Delfach
• 68 – zabójstwo Nerona, koniec rządów dynastii julijsko-klaudyjskiej , początek wojny domowej
• 69 – tak zwany " rok czterech cesarzy ", ostatecznie cesarzem został Wespazjan , początek dynastii Flawiuszów
• 69 - 70 – powstanie w okręgach rzymskich, zorganizowane przez wodza Batawów – Cyvilisa (zwycięstwo Rzymian)
• około 70 - 79 – Pliniusz Starszy napisał Historię naturalną
• 73 – Wespazjan wprowadził nowy cenzus majątkowy i odnowił skład senatu
• 74 – wypędzenie filozofów z Rzymu
• 24 sierpnia 79 – wybuch Wezuwiusza zniszczył Pompeje , Herkulanum i Stabie
• 80
  • najazd Juliusza Agrykoli na Kaledonię
  • zakończenie budowy Koloseum , pożar Rzymu
• około 82 – budowa Łuku Tytusa w Rzymie
• 84 – Domicjan zakończył odbudowę świątyni w Delfach
• około 84 – Calgacus zjednoczył plemiona Brytów do walki z Rzymianami
• 89 - 102 – powstanie biblioteki Tytusa Flawiusza Pantainosa ( Ateny )
• 92 – zakończenie budowy pałacu na Palatynie ( Rzym )
• 95 – ponowne wypędzenie filozofów z Rzymu
• 98 – Trajan został cesarzem Rzymu , założył szkołę epikurejską w Atenach
• w imperium rzymskim zyskał na popularności kult perskiego boga Mitry
• rozkwit misteriów w Eleuzis
• stopniowy zanik kultu Hery , Latony , Afrodyty i Artemidy
• rozkwit Aten pod panowaniem rzymskim
• rozwój astrologii i gnostycyzmu
• rozkwit handlu na szlaku bursztynowym
• lwy stały się rzadkością na obszarze Zachodniej Europy

Wydarzenia w Azji

• 2 – chiński cesarz Wang Mang założył pierwszy szpital
• 6 – Judea (łącznie z Samarią i Galileą ) stała się rzymską prowincją
• 9 - 25 – uzurpatorzy przerwali 400-letnie panowanie dynastii Han w Chinach
• 17 – Kapadocja stała się prowincją rzymską
• 18 – najazd Partów na Indie
• około 25 – działalność Jana Chrzciciela
• około 27 – Jezus rozpoczął nauczanie w Galilei
• 7 kwietnia 30 – w Jerozolimie umarł na krzyżu Jezus Chrystus
• 34 - 35 – walki wewnętrzne w Partii
• 36 – pierwsze wieści o działalności misyjnej chrześcijan
• 45 - 67 – podróże misyjne św. Pawła
• 48
  • Południowi Xiongnu stali się lennikami Chińczyków
  • Sobór Apostolski
• około 50 – w Chinach pojawiła się porcelana
• 53 – król Partów Wologazes I zagarnął Armenię
• około 58 – święty Paweł napisał " Listy do Koryntian "
• około 60 – powstało imperium Kuszanów w Azji Środkowej
• 60 – wybuchło 10-letnie powstanie Żydów przeciw Rzymianom w Judei
• 62 – ukamienowanie Jakuba (brata Jezusa), biskupa Jerozolimy
• wrzesień 70 – Rzymianie zniszczyli Jerozolimę
• około 70 – powstała ewangelia Marka
• 78 – Kuszanowie rozpoczęli podboje w Indiach
• około 80 – powstały ewangelie św. Mateusza i Łukasza
• 91 – Chińczycy pokonują Północnych Xiongnu , których państwo przestaje istnieć
• około 100
  • obróbka metalu na wyspach Azji Południowo-Wschodniej
  • powstała ewangelia Jana
  • Zhang Heng skonstruował pierwszy sejsmograf ( Chiny )
  • Marinos z Tyru opracował siatkę równoleżników i południków, stworzył mapę obejmującą Europę i część Azji (z Chinami włącznie)

Wydarzenia w Afryce

• 1 - 50 – aleksandryjscy kupcy odbywają podróże handlowe bezpośrednio do Indii
• 45 – Rzymianie podbili Mauretanię (jako 2 nowe prowincje włączona do imperium rzymskiego)
• około 50 – ekspansja terytorialna królestwa Aksum
• około 70 – chrześcijaństwo dotarło do Aleksandrii
• około 80 – eksperymenty Herona z Aleksandrii z napędem parowym
• Rzymianie wprowadzili wielbłądy do sił porządkowych w Afryce Północnej

Wydarzenia w Ameryce

• około 1 – początek dominacji kultury Mochica na wybrzeżu Peru
• około 50 – początek szczytowego okresu rozwoju kultury Recuay w Santa Valley w Peru
• około 100 – lud Mochica postawił piramidy Słońca i Księżyca w Peru