Flet
Flet – instrument dęty drewniany z grupy aerofonów wargowych. Zazwyczaj ma postać cienkiej, pustej w środku rurki (istnieją również flety o innych kształtach, np. okaryna ).
Najbardziej znanymi odmianami fletów są flet poprzeczny , popularny instrument muzyki poważnej, oraz flet prosty , powszechnie wykorzystywany jako pomoc dydaktyczna na zajęciach wychowania muzycznego w szkołach podstawowych.
Spis treści |
[ edytuj ] Historia
Flet jest instrumentem używanym w wielu formach, miejscach i kulturach na świecie, od czasów prehistorycznych.
Flet o długości 18.7 cm, z trzema otworami, zrobiony z kła mamuta (odnaleziony w 2004 w jaskini Geißenklösterle, w pobliżu Ulm , Niemcy), datowany na 30–37 tys. lat. [1] Dwa flety zrobione z łabędzich kości zostały odkopane w tej samej jaskini dekadę wcześniej i są datowane na około 36 tys. lat. Zalicza się je do najstarszych znanych instrumentów.
Biblia Święta (Genesis 4:21) pisze o Jubalu jako ojcu tych wszystkich, którzy grają na ugab i kinnor (ugab to termin hebrajski oznaczający instrument dęty, a kinor - strunowy). Tak więc Jubal jest tradycyjnie uważany za wynalazcę fletu.
Pierwszy flet znaleziony w Chinach (w prowincji Henan ) szacuje się na ok. 9 000 p.n.e. [2] [3]
Najstarszy flet poprzeczny, typu chi (篪), znaleziono w grobie markiza Yi z Zeng w miejscowości Suizhou, prowincja Hubei , Chiny. Jest on datowany na 433 p.n.e. (późna dynastia dynastia Zhou ). Jest zrobiony z lakierowanego bambusa z zamkniętymi końcami. Flety chi są również wzmiankowane przez wcześniejszych autorów (Shi Jing w edycji Konfucjusza ).
Z pewnością był flet poprzeczny znanym i popularnym instrumentem w średniowieczu. W XI -wiecznej kopii z modlitewnika św. Grzegorza z Nazjanzu , którego oryginał pochodzi z IX wieku , znajduje się rysunek pasterza grającego na flecie poprzecznym. W następnych wiekach flet pojawia się często w ikonografii świeckiej i kościelnej. Flet staje się częstym atrybutem anioła, prawdopodobnie ze względu na "niebiańskie" brzmienie. Występuje także w ikonografii militarnej, obok bębnów i trąb. Analiza obrazów o charakterze świeckim pokazuje, że flet poprzeczny oraz flet prosty był często wykorzystywanym instrumentem dworskim obok lutni , harfy i rebec .
Pierwszy zbiór muzyczny, w którym znalazły się utwory również na flet, pochodzi z około 1330 roku. Śpiewnik Johannesa Hadlauba zawiera 54 pieśni przeznaczone na głos przy akompaniamencie skrzypiec i fletu. Około 1360 poeta Guillaume de Machaut w jednym ze swych pism wyjaśnia różnice pomiędzy fletem prostym a poprzecznym. W tym samym czasie Eustache Deschamps w swych pismach sugeruje, że flet jednakowo nadaje się do wykonywania muzyki dworskiej jak i militarnej.
W 1533 Pierre Attaingnant w Paryżu publikuje dwie kolekcje 58 pieśni. Większość z nich przeznaczona jest na flet poprzeczny , inne na flet prosty lub na oba instrumenty. W 1600 Aurelio Virgiliano w swym Il Dolcimelo zawiera Ricercare na flet. Jest to pierwsza znana solowa kompozycja na flet. W 1702 Michel de Labarre's componuje Pieces pour la flûte traversière avec la basse-continue. Pierwsza barokowa kompozycja na flet. W 1707 Jacques Martin Hotteterre, publikuje pierwszy podręcznik gry na flecie Principes de la flûte traversière. 1740 Fryderyk Wielki , zamiłowany flecista amator, zostaje królem Prus . W 1779 zaczyna swą karierę jako cudowne dziecko niewidomy Friedrich Ludwig Dülon, pierwszy wirtuoz fletu. W tym samym czasie powstaje wiele solowych utworów na flet pisanych przez wszystkich wielkich kompozytorów klasycystycznych. Pod koniec XVIII wieku w Paryskim konserwatorium naucza aż pięciu profesorów gry i kompozycji na flet. W wieku XIX popularność fletu zaczyna nabierać rozmiaru manii, co współczesnym może przypominać tę związaną z gitarą w latach sześćdziesiątych XX wieku . Flet staje się ważnym instrumentem amatorskim, zajmuje też stałe miejsce w orkiestrze i jako instrument solowy. Występuje wielu wirtuozów instrumentu: Ludwig Dülon (1769-1826), Charles Nicholson (1795-1837), Theobald Böhm (1794-1881), Caspar Fürstenau (1772-1819), Joseph Richardson (1814-1862), Adolphe Hennebains (1862-1914) i inni.
[ edytuj ] Popularność
W XX i XXI wieku flet utrzymuje swoją popularność w muzyce poważnej . Szczególnie wraz z odkrywaniem muzyki baroku, staje się ważnym instrumentem.
Zostaje także, choć w dość ograniczonym zakresie, zaadaptowany jako instrument jazzowy . Pierwszym znanym jazzowym flecistą był Wayman Carver z orkiestry Chicka Webba . Inni znani jazzowi fleciści to: Tony Scott , Herbie Mann , Hubert Laws i Jerome Richardson .
Także w rocku , szczególnie w progresywnym , flet stał się popularnym i ważnym instrumentem. W stałym składzie instrumentalnym posiadają go takie grupy i soliści jak Genesis ( Peter Gabriel ), Jethro Tull ( Ian Anderson ), Focus ( Thijs Van Leer ), Gryphon , Gong , Renaissance , Mike Oldfield i inne.
[ edytuj ] Zobacz też
Przypisy
- ↑ http://www.cbc.ca/arts/story/2004/12/30/flute-prehistoric041230.html Archeologists discover ice age dwellers' flute, CBC Arts, Canadian Broadcasting Corporation, 2004-12-30
- ↑ The bone age flute . BBC. Retrieved July 2007.
- ↑ Zhang, Juzhong; Xiao, Xinghua; Lee, Yun Kuen, "The early development of music. Analysis of the Jiahu bone flutes", Antiquity, 78, 302, pp. 769–778, 2004, December, http://antiquity.ac.uk/ant/078/Ant0780769.htm
| Dramat w Rzymie: Ojciec wrzucił synka do Tybru | ||
26-letni mieszkaniec Rzymu wrzucił do Tybru swego 16-miesięcznego synka. Poszukiwania dziecka w lodowatej wodzie rzeki nie przyniosły rezultatu. Mężczyzna został aresztowany.
|
||
| Wielka Brytania wysyła nuklearny okręt na Falklandy | ||
Brytyjska marynarka wojenna (Royal Navy) wysyła podwodny okręt klasy Trafalgar o napędzie nuklearnym w sporny rejon Falklandów; ma on dotrzeć na miejsce w przededniu 30. rocznicy wojny o Falklandy, zwane w Argentynie Malwinami, która przypada 30 kwietnia.
|
||
| O wolności w internecie na Kongresie Wolnego Internetu | ||
O liberalizacji prawa autorskiego, strategii działania w obronie wolności w internecie i możliwości zwiększenia udziału obywateli w procesie rządzenia rozmawiano w sobotę w Warszawie podczas Improwizowanego Kongresu Wolnego Internetu.
|
||
| Burmistrz Rzymu domaga się komisji śledczej ws. śnieżycy | ||
Pierwsza od 27 lat tak intensywna śnieżyca w Rzymie, do jakiej doszło w nocy z piątku na sobotę, sparaliżowała miasto. Burmistrz Gianni Alemanno apeluje do obywateli o odśnieżanie i chce powołania komisji śledczej, by wyjaśnić, dlaczego zawiodły prognozy meteorologiczne.
|
||
| Sroga zima paraliżuje Heathrow, odwołane loty | ||
Właściciel najruchliwszego europejskiego lotniska Heathrow BAA (British Airport Authority) z powodu surowej zimy odwołał jedną trzecią rejsowych lotów wyznaczonych na niedzielę. BAA obawia się opadów śniegu do 15 cm i zamarzającej mgły.
|
