Cyprian Godebski (pisarz) – Wiki

Cyprian Godebski (pisarz)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji , szukaj
Ujednoznacznienie Ten artykuł dotyczy pisarza. Zobacz też: Cyprian Godebski (rzeźbiarz) .
Cyprian Godebski
Cyprian Godebski
Godziemba
Godziemba
Data urodzenia 1765
Data śmierci 19 kwietnia 1809
Miejsce śmierci Raszyn
Rodzina Godebscy
Śmierċ Cypriana Godebskiego pod Raszynem

Cyprian Godebski herbu Godziemba (ur. 1765 w Polesiu Wołyńskim , zm. 19 kwietnia 1809 w Raszynie ) – pułkownik Wojska Polskiego , poeta i prozaik , redaktor Zabaw Przyjemnych i Pożytecznych , członek Towarzystwa Przyjaciół Nauk w Warszawie , wolnomularz ; ojciec Franciszka Ksawerego , dziad rzeźbiarza Cypriana . Godebski zapoczątkował nurt literatury pozostającej w ścisłym związku z walką wyzwoleńczą, stworzył ideał żołnierza-poety.

Spis treści

[ edytuj ] Biogram

Urodził się na Polesiu Wołyńskim , uczył się w szkole pijarów w Dąbrownicy a po ukończeniu szkoły pracował w Łucku w sądownictwie. W czasie pobytu w wojsku na Wołyniu wstępuje do tajnych organizacji wojskowych przygotowujących rewolucję. Nie brał czynnego udziału w Powstaniu Kościuszkowskim , pracował jedynie w komitecie organizacyjnym prowadzącym wysyłkę legionów. Na skutek przechwycenia jego korespondencji przez władze rosyjskie został aresztowany, udało mu się jednak zbiec. Następnie przedostał się do Włoch , gdzie u boku gen. Franciszka Ksawerego Rymkiewicza prowadził wśród żołnierzy II Legii pracę oświatową i redagował pismo legionowe "Dekada Legionowa" (nazywana też "Dekadą"). W czasie walk pod Weroną został ciężko ranny. W Lyonie zaciągnął się do Legii Nadwiślańskiej .

Po pokoju lunewilskim – rozczarowany do Legionów – podał się do dymisji i zajął się pracą literacką. Jako poeta debiutował w "Nowym Pamiętniku Warszawskim" w roku 1802. Reaktywował w 1804 roku (wraz z Ksawerym Kosseckim ) czasopismo Zabawy Przyjemne i Pożyteczne . 30 września 1805 został przyjęty do loży masońskiej Świątynia Mądrości .

Wkrótce znowu jednak znalazł się w szeregach i w 1807 roku z wojskami francuskimi powrócił do Polski. Dowodził 4 Pułkiem Piechoty Legii Kaliskiej , skoszarowanym w Kaliszu i podporządkowanym dowódcy 2 Dywizji gen. Józefowi Zajączkowi . Później został mianowany komendantem twierdzy modlińskiej .

Po wkroczeniu do Księstwa Warszawskiego armii austriackiej wziął udział w walkach i zginął dowodząc w bitwie pod Raszynem . Został pochowany na Cmentarzu Powązkowskim (kwatera 10-IV). Jego śmierċ przedstawił January Suchodolski na obrazie pt. Śmierċ Cypriana Godebskiego pod Raszynem.

Wdowa, Justyna Godebska, otrzymała od rządu Księstwa roczą rentę 4 000 złotych. Hrabina Stanisławowa Potocka przesłała jej list: "Mości Pani Godebska, gdy mąż Wielmożnej Pani poległ w obronie ojczyzny każdego Polaka i Polki, powinnością jest czuwać nad losem osieroconej po obrońcy kraju familii" Do listu Potocka dołączyła 18 000 złotych [1] .

[ edytuj ] Dzieła

  • 1805 – Grenadier-filozof. Powieść prawdziwa wyjęta z dziennika podróży r. 1799
  • 1805 – Wiersz do Legionów Polskich
  • 1821 – Dzieła wierszem i prozą. Po śmierci autora zbierane po większej części drukiem nieogłoszone
  • bajki i elegie

Ponadto Godebski tłumaczył francuskie regulaminy wojskowe na potrzeby Armii Księstwa Warszawskiego

  • Regulamen musztry dla piechoty Wojska Polskiego, przełożony z francuskiego na polskie [przekład francuskiego regulaminu z 1791 przez Cypriana Godebskiego]. Jasna Góra: 1807 (reprint 2000 ?). 

31 marca 1927 minister spraw wojskowych nadał imię pułkownika Cypriana Godebskiego Szpitalowi Wojskowemu w Modlinie [2] .

W 1959 roku imię pułkownika Cypriana Godebskiego zostało nadane szkole podstawowej w Raszynie .

Przypisy

  1. ↑ Ruszczyc, s.38
  2. ↑ Dziennik Rozkazów M.S.Wojsk. Nr 11 z 31.03.1927 r., poz. 98.

[ edytuj ] Bibliografia

  • Dzienniki Rozkazów Ministra Spraw Wojskowych z 1927
  • Marek Ruszczyc: Polacy czasów niewoli. Warszawa: Młodzieżowa Agencja Wydawnicza, 1987. ISBN 83-203-1349-x . 

[ edytuj ] Linki zewnętrzne

| HOME | wikipedia | quady
Kaczyński: W żadnym wypadku tego nie akceptujemy
PiS nie zgadza się na podwyższenie wieku emerytalnego dla kobiet i mężczyzn - powtórzył prezes partii Jarosław Kaczyński. Jak mówił, nie chodzi o to, aby zabraniać ludziom pracy do 67. roku życia, ale o to, by było to dobrowolne.
Jest zgoda sądu na ekstradycję Ignatienki do Rosji
Sąd w Nowym Sączu zgodził się na ekstradycję do Rosji byłego zastępcy prokuratora obwodu moskiewskiego Aleksandra Ignatienki, ściganego m.in. za przestępstwa korupcyjne.
"To spotkanie z niewiadomą" - dowiercili się do jeziora
Rosjanie dowiercili się do jeziora Wostok - największego w Antarktyce, izolowanego od milionów lat od wpływu środowiska zewnętrznego - potwierdził w środę rosyjski Instytut Badań Arktycznych i Antarktycznych.
Ministerstwo kultury ujawnia kolejne instrukcje ws. ACTA
Ministerstwo kultury ujawniło dziś sześć kolejnych instrukcji dla polskiej delegacji, która w 2009 i 2010 r. brała udział w negocjacjach ws. umowy ACTA. Mowa jest w nich m.in. o potrzebie zapewnienia przejrzystości międzynarodowych negocjacji ws. ACTA.
Gowin do Służby Więziennej: Macie we mnie orędownika
Macie we mnie orędownika nowoczesnych rozwiązań w więziennictwie - powiedział minister sprawiedliwości Jarosław Gowin, zwracając się do funkcjonariuszy Służby Więziennej w dniu jej święta. Uważa on, że Służba Więzienna prawidłowo wypełnia swe zadania.