Cypr (wyspa)

Cypr
Położenie Cypru na Morzu Śródziemnym
Kontynent	Azja
Państwo	Cypr Cypr Północny Wielka Brytania (enklawy Dhekelia i Akrotiri )
Akwen	Morze Śródziemne
Powierzchnia	9 251 km²
Populacja (2007)  • liczba ludności  • gęstość	1 053 557 107 os./ km²
Mapa wyspy

Cypr – wyspa we wschodniej części Morza Śródziemnego . Trzecia pod względem wielkości wyspa na Morzu Śródziemnym po Sycylii i Sardynii .

W czasie macedońskiej wojny domowej doszło tam do bitwy ( 306 r. p.n.e. ). W starciu tym Demetriusz I Poliorketes , na czele 150 okrętów, w tym eskadry ateńskiej, powstrzymał flotę Ptolemeusza , składającą się ze 140 okrętów wojennych i 200 transportowych wiozących 10 000 piechoty. Ptolemeusz uciekł z 8 okrętami. Po bitwie poddały się jego państwa na Cyprze (za Małą Encyklopedią Wojskową).

Konflikt grecko-turecki

Podział wyspy na część grecką i turecką

Większość mieszkańców Cypru stanowią Grecy. Turcy to tylko 1/5 całej ludności. Od schyłku epoki kolonialnej Grecy walczyli o wolność. Starania te zaowocowały i w 1960 r. Cypr został uznany przez ONZ za niezależną republikę. Konstytucja gwarantowała niezależność wyspy i zabraniała Grekom włączenia jej do Grecji . Kilka lat później warunek ten został złamany i parlament przegłosował ustawę, w wyniku której wybuchła wojna domowa pomiędzy cypryjskimi Grekami a Turkami. W konflikt włączyła się Turcja , która w 1974 r. dokonała inwazji na wyspę, a w 1983 r. ogłosiła utworzenie Republiki Tureckiej Cypru Północnego . Nie została ona uznana przez żadne inne państwo, ale istnieje do dziś, dzieląc Cypr na dwie części. Dziś nikt nie myśli o konflikcie militarnym pomiędzy mieszkańcami Cypru. Odizolowana, okupowana przez Turków północ, pomimo że traci na sporze w porównaniu z obleganym przez turystów greckim południem, nie ulega presji międzynarodowej społeczności. Z drugiej strony, na członka Unii Europejskiej, Republikę Cypru nie kładzie się odpowiedniego nacisku, co daje szkodzący oponentowi komfort niepodejmowania żadnych działań.

Geografia

Skała Afrodyty na cypryjskim wybrzeżu

Dużą część Cypru zajmuje środkowa równina na południu i północy, ograniczona przez Góry Kyreńskie (do 1024 m) i Troodos (do 1951 m). Rzeźba terenu jest urozmaicona, a gleby niezwykle urodzajne. Na dodatek panuje tu przyjemny klimat – latem jest gorąco i słonecznie, zimą umiarkowanie wilgotno. Warunki zewnętrzne sprzyjają więc uprawie takich roślin jak oliwki, tytoń i winogrona, z których produkuje się wina . Cypryjczycy jednak największe zyski czerpią z turystów .

Zabytki

Cypr obfituje w zabytki, znajdujące się zarówno w strefie greckiej, jak i tureckiej. Na tureckiej północy warto zwiedzić m.in. ruiny Salaminy pod miastem Famagusta , samą Famagustę z ufortyfikowanym zamkiem i licznymi zabytkami architektonicznymi, górski zamek w St. Hilarion niedaleko Kyrenii i wiele innych. W części greckiej turyści chętnie odwiedzają Larnakę , powstałą w XIII w. p.n.e. , ruiny starożytnych miast Pafos , Kurion , Amathus i wiele innych miejsc.

Zobacz też

• państwo Cypr
• Komunikacja na Cyprze